Τεχνικό σφάλμα Διασταυρούμενης Διέγερσης (Cross-talk ή Slice-Overlap)

Το συγκεκριμένο τεχνικό σφάλμα εμφανίζεται ως απώλεια σήματος ή ως ζώνες έλλειψης σήματος στις εικόνες. Η απώλεια σήματος συμβαίνει επειδή οι παλμοί ραδιοσυχνότητας (ΡΣ) που εφαρμόζονται δεν είναι ορθογωνιακοί και η διέγερση μιας τομής προκαλεί μερική διέγερση και της διπλανής τομής. Εφόσον η τομή έχει διεγερθεί από τον προηγούμενο παλμό ΡΣ, όταν θα εφαρμοστεί ο νέος παλμός ΡΣ τότε θα επέλθει κορεσμός και μικρή απώλεια σήματος που μειώνει το συνολικό SNR και την ποιότητα της εικόνας.

Οι ζώνες έλλειψης σήματος αφορούν κυρίως ανατομικές περιοχές στις οποίες λαμβάνονται τομές με διαφορετικές κλίσεις, οι οποίες τέμνονται μεταξύ τους (πχ ΟΜΣΣ). Όταν έχουμε, λοιπόν, δύο διαφορετικά πακέτα τομών τα οποία τέμνονται (πχ μεσοδιαστήματα Ο4-Ο5 και Ο5-Ι1), στο δεύτερο πακέτο θα περιλαμβάνονται πρωτόνια τα οποία είναι ήδη διεγερμένα από το πρώτο πακέτο και θα κορεστούν μετά από την εφαρμογή του νέου παλμού ΡΣ. Ο κορεσμός των πρωτονίων είναι και η αιτία που προκαλεί την απώλεια σήματος που βλέπουμε στην τελική εικόνα (κόκκινα βέλη στην εικόνα κάτω).

Τεχνικό σφάλμα διασταυρούμενης διέγερσης ως ζώνη έλλειψης σήματος (κόκκινα βέλη) σε εγκάρσια ακολουθία βάρους Τ2 στην ΟΜΣΣ. Το τεχνικό σφάλμα απεικονίζεται εκτός της περιοχής ενδιαφέροντος, οπότε σε αυτή την περίπτωση δεν επηρεάζει το διαγνωστικό αποτέλεσμα της εξέτασης.

Αντιμετώπιση

  • Χρήση μεσοδιαστήματος (slice gap, spacing) ώστε να υπάρχει απόσταση μεταξύ των τομών και να μην προκαλείται κορεσμός κατά την εφαρμογή των διαδοχικών παλμών ΡΣ. Συστήνεται η χρήση μεσοδιαστήματος έως 20% του πάχους τομής (π.χ. για τομές 5χιλ χρήση μεσοδιαστήματος ≥ 1χιλ), καθώς μεγαλύτερα μεσοδιαστήματα μπορεί να οδηγήσουν σε απώλεια διαγνωστικών πληροφοριών.
  • Χρήση multislice interleaved τεχνικής ώστε οι τομές να διεγείρονται εναλλάξ, με σκοπό την μείωση του κορεσμού και την διατήρηση του SNR. Π.χ. σε ακολουθία με 10 τομές, πρώτα θα διεγερθεί η τομή 1, έπειτα η τομή 9, έπειτα η τομή 4 κ.ο.κ.
  • Χρήση πολλαπλών πακέτων (concatenations, packages, acquisitions) ώστε να μην διεγείρονται όλες οι τομές μέσα σε ένα TR με χρήση multislice τεχνικής. Και αυτή η επιλογή μειώνει τον κορεσμό και διατηρεί υψηλό το SNR. Η χρήση πολλαπλών concatenations είναι φυσικά ευκολότερη (και ενδεδειγμένη σε πολλές περιπτώσεις) σε ακολουθίες βάρους Τ1 που το TR δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 700msec.
  • Όταν λαμβάνονται διαφορετικά πακέτα τομών που τέμνονται μεταξύ τους, είναι πολύ σημαντικό η περιοχή επικάλυψης να βρίσκεται εκτός της περιοχής ενδιαφέροντος (κόκκινος κύκλος στην εικόνα κάτω δεξιά), ώστε να μην υπάρξει σοβαρή υποβάθμιση της διαγνωστικής ποιότητας της εικόνας. Σε περιπτώσεις που αυτό δεν είναι εφικτό, τα διαφορετικά πακέτα τομών θα πρέπει να λαμβάνονται ως ξεχωριστές ακολουθίες.

Μη βέλτιστος (εικόνα αριστερά) και βέλτιστος (εικόνα δεξιά) σχεδιασμός σε εγκάρσια ακολουθία ΟΜΣΣ. Ο βέλτιστος σχεδιασμός βοηθάει ώστε το τεχνικό σφάλμα διασταυρούμενης διέγερσης να μην προβληθεί μέσα στον σπονδυλικό σωλήνα, η οποία είναι και η περιοχή ενδιαφέροντος.